ماسور، ماسوز، ماساژور یا ماساژ تراپیست؟ کدام واژه درست است؟ اصطلاحات تخصصی ماساژ چه معنایی دارند و در چه موقعیتهایی باید از آنها استفاده کرد؟
اگر در حوزه ماساژ فعالیت میکنید یا قصد دارید آموزش ماساژ را بهصورت حرفهای دنبال کنید، آشنایی با اصطلاحات تخصصی این حوزه ضروری است. استفاده از واژههای صحیح، علاوه بر ایجاد ارتباط حرفهایتر، باعث میشود مفاهیم تخصصی را دقیقتر درک کرده و بهدرستی به دیگران منتقل کنید.
در این مقاله، مهمترین اصطلاحات ماساژ، نام تکنیکها، تجهیزات و واژههای فارسی و انگلیسی رایج را همراه با توضیح کاربرد هر یک بررسی میکنیم تا بتوانید با اطمینان از آنها در آموزش، مطالعه و فعالیت حرفهای خود استفاده کنید.
اصطلاحات ماساژ چیست؟
اصطلاحات ماساژ مجموعهای از واژهها و مفاهیمی هستند که در آموزش، اجرای تکنیکهای ماساژ، مطالعه منابع تخصصی و ارتباط بین ماساژتراپیستها استفاده میشوند. اگر قصد دارید وارد حرفه ماساژ شوید، یک ماساژتراپیست حرفهای هستید یا به یادگیری این حوزه علاقه دارید، آشنایی با اصطلاحات ماساژ یکی از مهمترین مهارتهایی است که باید کسب کنید. شناخت این واژهها باعث میشود مفاهیم آموزشی را سریعتر درک کنید، تکنیکها را بهدرستی اجرا کنید و هنگام مطالعه کتابها، مقالات یا مشاهده ویدئوهای آموزشی، با اطمینان بیشتری مطالب را دنبال کنید.
اصطلاحات رایج ماساژ معمولاً در چند گروه اصلی قرار میگیرند. اصطلاحات آناتومی شامل نام عضلات، استخوانها، مفاصل و سایر ساختارهای بدن هستند و دانستن آنها برای اجرای ایمن و اصولی ماساژ ضروری است. اصطلاحات تکنیکهای ماساژ به روشهای مختلف اجرای ماساژ مانند افلوراژ (Effleurage)، پتریساژ (Petrissage) و فریکشن (Friction) اشاره دارند و نوع حرکت، فشار و نحوه استفاده از دستها را توصیف میکنند. اصطلاحات وضعیت بدن نحوه صحیح قرارگیری مراجع و ماساژتراپیست را در طول جلسه مشخص میکنند و به رعایت اصول ارگونومی، افزایش کیفیت درمان و کاهش خستگی کمک میکنند. همچنین اصطلاحات تجهیزات ماساژ شامل نام تخت ماساژ، بالشتکها، روغنها، لوسیونها و سایر ابزارهای مورد استفاده در جلسات ماساژ است.
از آنجا که بسیاری از منابع آموزشی، کتابهای تخصصی، مقالات علمی، دورههای بینالمللی و مسابقات ماساژ از اصطلاحات انگلیسی استفاده میکنند، آشنایی با معادل فارسی و انگلیسی اصطلاحات ماساژ اهمیت زیادی دارد. این دانش به شما کمک میکند منابع معتبر جهانی را بهتر درک کنید، در دورههای آموزشی داخلی و بینالمللی عملکرد موفقتری داشته باشید و با مدرسان و ماساژتراپیستهای سایر کشورها ارتباط حرفهای و مؤثرتری برقرار کنید. به همین دلیل، در این صفحه تلاش کردهایم رایجترین اصطلاحات ماساژ را همراه با معادل فارسی، انگلیسی و توضیح کاربرد هر یک گردآوری کنیم تا به یک مرجع کامل برای یادگیری این واژههای تخصصی تبدیل شود.

برای فردی که به صورت حرفهای ماساژ انجام میدهد، پیشنهاد میکنیم از واژه ماساژ تراپیست (Massage Therapist) استفاده کنید؛ زیرا امروزه این واژه در کتابها، مقالات علمی و بسیاری از کشورهای جهان رایجتر از واژههای ماسور، ماسیس و ماسوز است.
اصطلاحات مربوط به افراد
ماساژیست (Massagist)
فردی است که علم ماساژ را میداند. دقیقا مانند فیزیولوژیست (کسی که علم فیزیولوژی میداند)، بیولوژیست (کسی که علم بیولوژی می داند) و … . بنابراین هر فردی که علم ماساژ را میداند را میتوانیم ماساژیست خطاب نماییم.
ماسور (Masseur)
اصطلاح فرانسوی مورد استفاده برای مردی است که ماساژ انجام میدهد. البته با توجه به اینکه در زبان انگلیسی لغات به صورت مونث و مذکر وجود ندارند، از واژه ماسور برای بانوان نیز استفاده می گردد.
در ایران نیز از واژه ماسور زیاد استفاده میگردد و فرقی ندارد که این فرد مرد باشد یا زن.
در واقع ماسور فردی است که تکنیکهای مختلف ماساژ را جهت ایجاد آرامش، کاهش درد و بهبود وضعیت جسمانی و روانی مراجع انجام می دهد.
ماسوز (ماسیس) (Masseuse)
اصطلاح فرانسوی مورد استفاده برای زنی است که ماساژ انجام میدهد. تفاوت واژه ماسوز و ماسیس در تلفظ آن است. در فرانسه با تلفظ ماسوز استفاده میگردد و در تلفظ سوئدی، ماسیس استفاده میشود.
ماساژور (Massager)
وسیلهای که با آن ماساژ میدهند که در اکثر مواقع، این وسیله با برق کار میکند. به عنوان مثال:
صندلی ماساژور یک نوع صندلی است که وقتی روی آن می نشینید با انجام تنظیمات، شروع به ماساژ دادن می کند.
گان ماساژ (تفنگ ماساژ) یک نوع ماساژور است که از آن برای رهاسازی عضلات استفاده میکنند.
ماساژ تراپیست (Massage Therapist)
سالها پیش زمانی که هنوز علم ماساژ در ایران رواج پیدا نکرده بود، بسیاری از اساتید نیز از واژه ماساژور برای فردی که کار ماساژ را انجام میدهد استفاده میکردند که هنوز نیز برخی در استفاده از این واژه پافشاری دارند.
بعد از شروع آموزش ماساژ به صورت علمی و تخصصی، بسیار تلاش کردیم که این موضوع را جا بیاندازیم که از واژه ماساژور برای فردی که کار ماساژ را انجام میدهد استفاده نکنید و به جای آن از واژههای ماسور، ماسیس و یا ماسوز استفاده کنید.
اما طی چند سال گذشته و با توجه به حضور در عرصه های بینالمللی و استفاده از مقالات و کتب علمی و با توجه به اینکه علم به روز میگردد و به جای تعصب باید سعی کنیم اطلاعات خود را به روز کنیم و از طرفی از آنجایی که امروزه به فردی که به صورت تخصصی کار ماساژ را انجام میدهد، ماساژ تراپیست میگویند، به کارآموزان خود تاکید میکنیم که از این به بعد از واژه ماساژ تراپیست استفاده کنید چرا که در کتب و مقالات علمی نیز از این واژه استفاده میشود و واژهای است بین المللی که در تمام کشورها کاربرد دارد.
در اینجا برای برخی این سوال ایجاد میگردد که تراپیست به معنای درمانگر است و زمانی که شما به ماساژ تراپیست اشاره میکنید این موضوع مطرح میگردد که کسی که کار ماساژ انجام میدهد درمانگر است و این منافات دارد با قوانین وزارت بهداشت و درمان و بنابراین واژه ای است نادرست.
در این خصوص و سوالی که ایجاد شده باید اشاره کنیم که ماساژ تراپیست (ماساژ درمانگر) به معنای مداخله در امر درمان نیست و با توجه به اینکه ماساژ مکمل درمان می باشد و در کنار درمانهای پزشکی میتواند کمک کننده باشد از این واژه استفاده گردیده و به شدت بر این موضوع پافشاری داریم که فردی که کار ماساژ انجام میدهد در صورتی که پزشک یا فیزیوتراپیست نباشد اجازه دخالت در امر درمان را ندارد و اجازه ندارد از واژه های درمانی استفاده نماید.
بنابراین دقت داشته باشید با وجودی که واژه های ماسور، ماسوز، ماسیس و ماساژیست برای خطاب کردن فردی که کار ماساژ را انجام میدهد واژه های درستی است اما پیشنهاد مینماییم که به جای استفاده از این واژهها از واژه ماساژ تراپیست استفاده کنید که جنبه علمی و بین المللی بیشتری دارد.
در واقع ماساژ تراپیست به فردی گفته میشود که بهطور تخصصی در زمینه ماساژ آموزش دیده و فعالیت میکند. ماساژ یکی از روشهاست که برای کاهش درد، افزایش آرامش، بهبود عملکرد عضلانی و سلامت عمومی مورد استفاده قرار میگیرد.
این متخصصان معمولاً دارای آموزشهای تخصصی و گواهینامههای مرتبط هستند و در زمینههای مختلف ماساژ، آموزش دیدهاند.
وظایف و مسئولیتهای ماساژ تراپیست
ماساژ تراپیستها در ابتدا وضعیت جسمانی مراجعین خود را ارزیابی کرده و ممنوعیت ها و احتیاط های در ماساژ را شناسایی می کنند و بر اساس نیازها و مشکلات خاص آنها، روشهای مناسب ماساژ را انتخاب میکنند. وظایف اصلی یک ماساژ تراپیست شامل:
- ارزیابی وضعیت جسمانی: بررسی مشکلات فیزیکی و دردهای مزمن مشتریان و شناخت تاریخچه پزشکی آنها.
- انتخاب تکنیکهای مناسب: بسته به نیاز مشتری، تکنیکهای مختلف ماساژ مانند ماساژ سوئدی، عمیق بافت، ورزشی و یا رفلکسولوژی را به کار میگیرند.
- ایجاد محیط آرامشبخش: فراهم آوردن فضایی آرام و دلپذیر برای ماساژ که شامل نور مناسب، موسیقی ملایم و دما مناسب میباشد.
- اجرا و نظارت بر جلسه ماساژ: اجرای تکنیکهای ماساژ با دقت و نظارت بر وضعیت مشتری در طول جلسه.
- توصیههای پس از جلسه: ارائه توصیههایی برای بهبود وضعیت جسمانی مشتری، از جمله حرکات کششی، تمرینات خانگی و روشهای آرامشبخشی.
مهارتهای لازم برای ماساژ تراپیست
ماساژ تراپیستها باید دارای مهارتهای خاصی باشند تا بتوانند به بهترین شکل ممکن خدمات خود را ارائه دهند. برخی از این مهارتها عبارتند از:
- دانش آناتومی و فیزیولوژی: آگاهی از ساختار بدن و نحوه عملکرد آن.
- مهارتهای ارتباطی: توانایی برقراری ارتباط مؤثر با مراجعین و درک نیازها و احساسات آنها.
- حساسیت لمسی: توانایی تشخیص تنشها و نقاط درد در بدن با لمس.
- مدیریت استرس: توانایی ایجاد محیطی آرام و کاهش اضطراب مشتری.
اصطلاحات مربوط به تکنیکهای ماساژ
افلوراژ (Effleurage)
به تکنیکهای نوازشی روی بدن گویند که برای گرم کردن بدن در شروع ماساژ بر بخشی از بدن انجام میشود و غالباً به جهت به سمت غدد لنفاوی یا قلب است.
پتریساژ (Petrissage)
به معنای ورز دادن است و نسبت به گروه افلوراژ فشار بیشتری دارند. به این تکنیک ها نیدینگ(Kneading) هم می گویند.
تپوتمنت (Tapotement)
به تکنیکهای ضربه ای در ماساژ گفته می شود که هدف آن آزاد سازی عضله از تنش و برطرف کردن اسپاسم است. این تکنیک ها معمولاً در انتهای ماساژ در یک بخش از بدن انجام میشود.
وایبریشن (Vibration)
تکنیکهای لرزشی در ماساژ را گویند که این تکنیکها نیز برای رهاسازی عضله از اسپاسم یا تنش استفاده میشود.
کامپرشن (Compression)
به تکنیکهای فشاری اشاره دارد که روی عضلات عمقی تاثیر می گذارد.
اصطلاحات آناتومی پایه
آناتومی
به ساختار بدن از ریز مولکول تا اندام قابل رویت گویند.
فیزیولوژی
به عملکرد اندام ها و ارگان های بدن گویند.
رباط (لیگامان)
طناب محکمی است که یک یا چند استخوان را به هم وصل می کند.
تاندون (زردپی)
بافت محکمی است که عضلات را به استخوان ها وصل می کند.
مفصل
محل اتصال دو یا چند استخوان را گویند.
غضروف
بافت محکمی است که بین استخوان ها قرار گرفته و چند وظیفه مهم بر عهده دارد:
1- باعث تسهیل حرکت می شود.
2- از سائیدگی استخوان ها به هم جلوگیری می کند.
…
فاشیا
نواری از بافت همبند نازک و فیبری است که هر ساختاری را در بدن شما میپیچد و از آن پشتیبانی میکند.
اصطلاحات مربوط به ابزار و تجهیزات
تخت ماساژ (Massage Table)
یکی از مهم ترین تجهیزات در ماساژ تخت ماساژ به حساب می آید که سه مدل دارد:
1- تخت ثابت
2- تخت ماساژ پرتابل
3- تخت ماساژ پنوماتیک (برقی)
بولستر (Bolster)
به معنای بالش است و برای سهولت کار ماساژ تراپیست و راحتی مراجع از آن استفاده می شود که شکل های مختلفی دارد:
1- بولستر تمام استوانه
2- بولستر نیمه استوانه
3- بولستر مربع
4- بولستر مستطیل و …
استیک (Stick)
به معنای تکه چوب است. استیک نیز انواع مختلف دارد:
1- استیک ساده یا کلاسیک: که برای نقاط فشاری استفاده می شود.
2- استیک صلیبی
3- رول استیک و …
مدیا (Media)
ماده ای است که حد واسط دست ماساژ تراپیست و بدن مراجع است که انواع مختلف را در بر می گیرد:
1- روغن ماساژ
2- لوسیون ماساژ
3- کرم ماساژ
4- پودر ماساژ و …
سنگ ماساژ
سنگ ماساژ در ماساژ سنگ یا همان ماساژ سنگ داغ مورد استفاده قرار می گیرد. البته سنگ های ماساژ انواع مختلفی دارند و علاوه بر اینکه از برخی می توان در ماساژ سنگ داغ استفاده کرد، از برخی به عنوان سنگ سرد نیز استفاده می شود.
هیتر
برای داغ کردن سنگ ها در ماساژ سنگ داغ یکی از وسایل ضروری، هیتر است. هیتر یا گرم کن مناسب باعث می شود که سنگ ها در دمای مناسب گرم شوند.
انواع هیتر به شرح ذیل است:
1- هیتر آبی دیجیتال: یکی از بهترین هیترهایی است که پیشنهاد می دهیم.
2- هیتر آبی منوآل
3- هیتر سامسونتی
…
لباس ماساژ
لباس فرم ماساژ یا لباس ماساژ یکی از ابزاری است که هر ماساژ تراپیستی باید از آن استفاده کند. استفاده از لباس فرم ماساژ مناسب حرفه ای بودن شما را در کار نشان می دهد.
لباس ماساژ شکل ها و جنس های متفاوتی دارد اما مهم این است که اندازه آستین 4 الی 5 سانتی متر بالای آرنج باشد و جنس آن طوری باشد که با شستشوی زیاد خراب نشود
سوالات متداول درباره اصطلاحات ماساژ
اصطلاحات ماساژ را از کجا یاد بگیریم؟
بهترین روش یادگیری اصطلاحات ماساژ، مطالعه منابع آموزشی معتبر، شرکت در دورههای تخصصی ماساژ توسط اساتید متخصص و تمرین مداوم در کنار کار عملی است. همچنین استفاده از مقالات آموزشی معتبر به شما کمک میکند تا با معادل فارسی و انگلیسی اصطلاحات آشنا شوید. مرور مستمر این واژهها هنگام مطالعه کتابها و مطالب آموزش معتبر، یادگیری آنها را بسیار آسانتر میکند.
آیا یادگیری اصطلاحات انگلیسی ماساژ ضروری است؟
بله. بسیاری از کتابهای تخصصی، مقالات علمی، ویدئوهای آموزشی، دورههای بینالمللی و مسابقات ماساژ از اصطلاحات انگلیسی استفاده میکنند. آشنایی با معادل فارسی و انگلیسی این واژهها باعث میشود منابع آموزشی را بهتر درک کنید، با مدرسین و ماساژتراپیستهای سایر کشورها ارتباط مؤثرتری برقرار کنید و در دورهها یا رویدادهای بینالمللی با اعتمادبهنفس بیشتری حضور داشته باشید.
تفاوت Massage Therapist و Masseuse چیست؟
Massage Therapist به فردی گفته میشود که بهصورت حرفهای و پس از گذراندن آموزشهای تخصصی خدمات ماساژ ارائه میدهد. این عنوان امروزه در بسیاری از کشورها رایجترین و حرفهایترین اصطلاح برای شاغلان این حوزه است. در مقابل، Masseuse به معنای «زنی است که ماساژ انجام می دهد» است و شکل مذکر آن Masseur به معنای «مردی است که ماساژ انجام می دهد» است. امروزه در بسیاری از کشورهای انگلیسیزبان، بهویژه در محیطهای آموزشی و حرفهای، استفاده از عنوان Massage Therapist رایجتر و مناسبتر از Masseuse یا Masseur است.
آیا در مسابقات بینالمللی از اصطلاحات انگلیسی استفاده میشود؟
بله. در بیشتر مسابقات، همایشها، کارگاهها و دورههای بینالمللی ماساژ، اصطلاحات تخصصی به زبان انگلیسی به کار میروند. به همین دلیل، آشنایی با نام انگلیسی تکنیکها، عضلات، تجهیزات و سایر اصطلاحات رایج، برای شرکتکنندگان و داوران اهمیت زیادی دارد و به برقراری ارتباط حرفهای با افراد از کشورهای مختلف کمک میکند.

